Młodzi ludzie są dzisiaj ambitni, ciekawi świata i zdeterminowani w rozwijaniu własnych kompetencji i zainteresowań. Ci młodzi są też jednak zagubieni i niepewni przyszłości. Często nie mają pomysłu na siebie i nie wiedzą, co chcą robić w życiu. Z powodu braku dostępnych danych i wiedzy, ich wybory zawodowe są chaotyczne i czasem nietrafione – tak wynika z najnowszego raportu „#MłodziPrzyGłosie. Co wpływa na decyzje zawodowe młodych Polaków?”, przygotowanego przez Deloitte na zlecenie Coca‑Cola. Raport został zaprezentowany podczas 13. Forum Ekonomicznego Młodych Liderów w Nowym Sączu.

Ponad 400 młodych liderów w wieku 18-30 lat, z 43 państw Europy, spotkało się w Nowym Sączu, aby debatować w gronie przedstawicieli życia politycznego, społecznego i biznesowego na temat wyzwań współczesnej Europy. Gościem honorowym Forum była wicepremier Beata Szydło, która przyjęła od przedstawicieli młodzieży rekomendacje dotyczące rynku pracy. Przekazane postulaty zostały wypracowane przez młodych podczas warsztatów, zorganizowanych przez Fundację Sukcesu Pisanego Szminką podczas Forum Młodych Liderów.

Co dziesiąty mieszkaniec Polski to osoba w wieku 18–26 lat, co stanowi 18 proc. ogółu. Wg danych GUS do 2050 r. liczba osób w wieku produkcyjnym (18-64 lata) ma spaść w Polsce o ok. 8 mln w porównaniu z 2015 r. To duże zagrożenie dla gospodarki, to także problem społeczny i polityczny. Przede wszystkim jednak to ogromne wyzwanie dla pracodawców.

Spotkanie prezesów firm systemu Coca‑Cola, Jaaka Mikkela i Stoyana Ivanova, z młodymi liderami podczas Forum Młodych Liderów w Nowym Sączu

Aktywizacja zawodowa młodych musi stać się priorytetem dla wszystkich pracodawców i decydentów politycznych, ze względu na sytuację demograficzną Polski i starzejące się społeczeństwo. Poprzez raport „#MłodziPrzyGłosie chcieliśmy lepiej zrozumieć potrzeby i oczekiwania młodych osób i dzięki temu zaproponować najlepsze rozwiązania, które pomogą młodym pewnie wejść na rynek pracy – mówi Stoyan Ivanov, Dyrektor Generalny Coca‑Cola Poland Services – Chcemy aktywnie uczestniczyć w dyskusji o przyszłości rynku pracy, zarówno na poziomie globalnym, jak i lokalnym. Inwestycje w kapitał ludzki są dla nas niezwykle ważne, ponieważ to dzięki nim gospodarka może się prężnie rozwijać, a biznes tworzyć warunki do dalszego stabilnego rozwoju

Ze względu na ewoluujący ciągle charakter zawodów oraz zmieniające się potrzeby pracodawców, wynikające z postępu technologicznego, młodzi potrzebują coraz większych kwalifikacji i umiejętności, żeby z powodzeniem rozpocząć pracę. Jak wskazuje badanie, młodzi mają tego świadomość - aż 60 proc. z nich jest gotowych do ciągłej nauki i nabywania nowych kompetencji. Jednak na etapie edukacji doświadczają pewnych negatywnych zjawisk – młodzi czują się „pozostawieni samym sobie” i twierdzą, że szkoły niewystarczająco wspierają ich w rozwijaniu zainteresowań czy talentów.

Wierzymy, że poprzez profesjonalne programy i odpowiednio dobrane narzędzia możemy być dla młodych ludzi realnym wsparciem w tych ważnych dla nich momentach decydowania o swojej przyszłości. Jaak Mikkel, Dyrektor Generalny Coca‑Cola HBC Polska

Z badania #MłodziPrzyGłosie wynika, że młodzież pozyskuje wiedzę na temat rynku pracy z różnych źródeł - są to głównie: znajomi, Internet i rodzice. Ci najmłodsi czerpią głównie z porad przyjaciół i znajomych (blisko połowa 48,6%). Liczba osób poszukujących informacji o rynku pracy z Internetu wzrasta wraz z wiekiem. Jak się okazuje, narzędzia instytucjonalne, takie jak urząd pracy czy doradztwo zawodowe, nie są dla młodych istotnym źródłem wiedzy. Z doradztwa zawodowego w obecnym kształcie korzysta 25 proc. respondentów.

Tymczasem większość uczniów szkół średnich i wyższych potrzebuje wsparcia w określeniu swoich predyspozycji zawodowych. Około połowa oczekuje, że doradca zawodowy będzie dla nich źródłem wiedzy na temat pracy w zawodzie, który sobie wymarzyli. Niestety młodzi wskazują na brak dostępu do dobrego doradztwa zawodowego i pomocy w planowaniu kariery.

Wręczenie wicepremier Beacie Szydło rekomendacji wypracowanych przez młodych podczas Forum Młodych Liderów

Wierzymy, że poprzez profesjonalne programy i odpowiednio dobrane narzędzia możemy być dla młodych ludzi realnym wsparciem w tych ważnych dla nich momentach decydowania o swojej przyszłości. Będzie to możliwe tylko wtedy, gdy będziemy działać wspólnie – biznes, przedstawiciele rządu, władze lokalne, rodzice oraz sami młodzi – podkreśla Dyrektor Generalny Coca‑Cola HBC Polska Jaak Mikkel.

Z badania wynika, że najpopularniejszą branżą, w której młode osoby chcą docelowo pracować jest IT i nowe technologie. Natomiast młodzi najlepiej oceniają swoją gotowość do wejścia na rynek pracy po 3 kierunkach: matematyka i nauki ścisłe, kierunki pedagogiczne i kierunki ekonomiczne.

Raport przyniósł odpowiedź na pytanie, co decyduje o wyborze tej a nie innej oferty pracy. Okazuje się, że tym co dla młodych osób liczy się najbardziej jest bliskość do miejsca zamieszkania - wskazało na to 37 proc. młodych. To bardzo zaskakujące, gdyż ten czynnik jest ważniejszy nawet niż wysokość wynagrodzenia –  podkreśla Julia Patorska z firmy Deloitte. Z kolei dla młodych, którzy nie zaczęli stawiać jeszcze pierwszych kroków na rynku pracy, czyli 18-19-latków, najważniejsze jest, by praca była ciekawa - tego chce 45 proc. z nich. 

Oczekiwania młodych co do przyszłych zarobków są dość optymistyczne. Większość z badanych oczekuje, że będzie zarabiać co najmniej dwukrotnie więcej niż średnia krajowa. Najczęściej są to osoby najmłodsze (63,1 proc.), a najrzadziej najstarsze (57,9 proc.). Osoby w wieku 24–26 lat do swoich zarobków podchodzą realistycznie; często liczy się dla nich nie tyle ich wysokość, co stabilność i przewidywalność.

Cały raport dostępny na www.mlodziprzyglosie.pl

Ważnym wnioskiem płynącym z raportu są bardzo nierówne szanse w dostępie do edukacji i dobrej pracy między osobami z dużych ośrodków, a tymi z małych miast i wsi. Młodzi z mniejszych miejscowości twierdzą, że mają gorszy dostęp do dobrych uczelni, doradztwa zawodowego, szkoleń zawodowych oraz targów pracy lub edukacji. Ponad 20% młodych z miejscowości do 50 tys. mieszkańców twierdzi także, że jest im trudniej znaleźć dobrze płatną pracę niż młodym z większych miast oraz że nie ma dla nich odpowiednich możliwości na lokalnym rynku pracy, odpowiadających ich wykształceniu i umiejętnościom. Przekłada się to na niższą samoocenę, mniej sprecyzowane plany zawodowe, oraz mniejszą gotowość do wejścia na rynek pracy.

W raporcie wskazujemy obszary, które należałoby poprawić, ulepszyć, by wyjść naprzeciw potrzebom i problemom młodych osób w Polsce. Mamy nadzieję, że uda się rozpocząć szerszą dyskusję na temat możliwych rozwiązań, zarówno po stronie biznesu, organizacji pozarządowych, jak i przedstawicieli władz, by pomóc młodym świadomie i pewnie wejść na rynek pracy – podsumowuje Stoyan Ivanov.

Cały raport dostępny na stronie www.mlodziprzyglosie.pl

Platforma #MłodziPrzyGłosie to miejsce debaty o przyszłości młodych w kontekście rynku pracy. Młodzi będą tu dyskutować o tym, jakie są ich potrzeby, oczekiwania i obawy. Co miesiąc prezentowany będzie nowy temat w formie vloga. Ze strony można będzie też pobrać scenariusze lekcji do wykorzystania przez nauczycieli w szkole.